İlçe merkezinde “U” şeklindeki kilisenin mimarisi, yüksek tavanı ve mihrabı ile koro balkonu oldukça dikkat çekmektedir.

Derik’in batısında Derinsu Köyü’nde doğal yollarla oluşan mağarada bir de yeraltı gölü bulunduğu için Denizsu denilen derinliği bilinmeyen mağara, 15 m yüksekliğinde ve  2000 m2 genişliğindedir. 

Midyat’a 15 km uzaklıkta, en ilginç köylerden Kafro’da uzun yıllar Süryaniler yaşamıştır.  Ülke dışına çıkmak zorunda kalan Süryaniler yazın köylerine geldiğinde oldukça hareketlenen ilçe ve köyün dar sokaklardaki taş evler ve konaklarda kalırlar.

Mardin’den Midyat’a giderken yolda mola verilmesi gereken en önemli doğal yerlerden biri olan   Beyazsu Deresi, Nusaybin’e 20-25 km, Midyat’a 15-20km uzaklıktadır. Midyat’ın güneyindeki platodan beslenen dere, her mevsim ayrı güzellik sergilemektedir. Buz gibi  berrak suya sahip dere ve etrafındaki yeşil alan mutlaka görülmesi gereken bir güzelliktir.

Midyat’ın en hareketli yerlerinden bir Köşk Meydanı, kentin en önemli buluşma noktalarından biridir.  Gümüşçüler Çarşısı yakınındaki meydanın etrafı tarihi binalar, evler yanında çok sayıda restoranlar,  kafeler, yüzlerce ürünün satıldığı dükkanlarla çevrilidir. Kenti ziyarete gelenlerin mutlaka bir mola verdikleri meydan çok sayıda fotografa da yer almaktadır.

Tarihi İpek Yolu’na dayansa da son yıllarda onarımlarla ve artan turlarla hareketlenen kent gibi çarşı da geleneksel motiflerini yeni yeni ürünlerini sergilemektedir. Gümüşçüler ve Kuyumcular çarşısını gezmeden ve alışveriş yapmadan Midyat’tan dönmek olanaksız gibidir. Mimarisi, süslemeleri, işlemleriyle çarşı sadece bir alışveriş mekanından öte bir çeşit müze gibidir.

Midyat’ın tamamına yayılan kalori taşından yapılan taş ve Süryani evleri dar sokaklarda nefes almaya çalışmaktadır. Yüzlerce yıllık tarihiyle onarılarak günümüze taşınan evler, mimarileri ve süslemeleriyle dönemlerinin özelliklerini yansıtmaktadırlar. Bazıları turizm amaçlı otel, motel, restaurant cafe gibi mekanlara dönüşse de evlerin güzellikleri hala göz kamaştırmaktadır.

Kent merkezinde, katori (sarı Midyat taşı) ve kayaların oyularak yapılan 3 katlı evin taş ve ahşap işçiliği göz kamaştırmaktadır.   Midyat’ın en güzel konağı olan yapı, yöreye özgü el dokuması kilimler ve antikalarla dekore edilmiştir.

Birbirine bağlanan çok sayıdaki mağara çalar boyunca, çok sayıda ulus tarafından konaklama ve  güvenlik amacıyla kullanılmıştır.  Özellikle Süryanilerin mağaranın içindeki kayaları oyarak odalar, avlular, mahzenler ve mabetler yapmışlardır. 

Midyat Belediyesi Kültür Evi de denilen Midyat Kent Müzesi yakınındaki Estel Kültür Evi ilçe merkezi olmak üzere tüm bölgeye yayılan Süryani kültürüne ait yöresel giysiler, el yapımı sanat ürünleri, süs eşyaları, takılar, taş oymalar, baharat  ve şarapların sergilendiği tadıldığı ve satın alındığı önemli bir mekandır.