1452 yılında yaptırılan, onarımlarla dönem özelliği ve orjinalitesini yitiren, dikdörtgen planlı, ahşap tavanlı, tek şerefeli minaresiyle son derece sade bir yapı olan Afife Hanım Cami, 1670 yılında, 13×30.60 m. ölçülerinde çeşitli yerlerinde trakit, bazalt taşları, mermer ve ahşap kullanılarak yapılan bir cami olan Murat Paşa Cami’nin tek şerefeli minaresi, farklı büyüklükte dört kubbe ile örtülü, ince ve sade işçiliği ile dikkat çeken yapı onarımlarla orijinalliğini önemli ölçüde yitirmiştir.
Ayrıca, 16. yy. da, ağırlıklı olarak trakit ve kesme taşlar kullanılarak yapılan, 17 pencereli kubbe kasnağı ve ile dikkat çeken camilerden olmasına karşın onarımlarla dönemsel özelliğini yitiren ancak işçilerdeki detayları halen görülebilen Dışarı- Çelebi Hüsamettin Cami bulunmaktadır.
1694 yılında, Hacı Hasan tarafından yaptırılan Kığılı- Pazar Cami’nin tek kurşun kubbesi ve tek şerefeli minaresi bulunmaktadır. Yapının genelinde trakit taşı ve mermer kullanılmış, 11 pencereli kubbe kasnağı, ince işliği ile göz dolduran, aydınlık bir iç hacme sahip Kığılı- Pazar Cami onarıldığı için eski özgünlüğünü yitirmiştir.
Kent merkezindeki cami, 1712 yılında, kaba-ince yontu taş ve ahşap malzemelerle yapılan Sır Ali Cami yanında bir çeşme ve tek şerefeli bir minareye sahiptir.
Enine dikdörtgen planlı, düz ahşap tavanlı cami örneklerinden ancak onarımlarda orijinalliğini yitirmemiş bir yapıdır.
Ayrıca Sır Ali Cami ve 1764- 1765 yılında, Ebu Bekir Ağa tarafından sarı renkteki kaba yontu taştan yaptırılan, mihrap, paye ve kemerlerinde ince yontu taş kullanılan, düz ahşap tavanlı, son derece sade Dört Ayak- Künkbaşı- Cami ‘nin de yanında tek şerefeli bir minaresi de vardır.
1747 yılında, Abdurrahman Paşa tarafından 9.25 x 12.20 m. boyutlarında yaptırılan, yapımında çoğunlukla sarı trakit taşının kullanıldığı görülen, İon sütun başlıklarıyla dikkat çeken yapının geneli abartısız olarak düzenlenmiş olsa da taç kısmı süslemeleri –lale, ve özgün çiçekler, dallar vb.– ile dikkat çeken Rahmaniye Cami kentteki görülecek dini yapılardandırlar.
Ayrıca Niğde ve Çevresindeki Tarihi Yapılardan;
Hitit- Frig Porsuk Köy Ören Yeri, Çamardı- Kavlaktepe- Göltepe- Kestel Ören Yeri, Yeşilyurt- Keçikalesi Köyü kalıntıları, Karatlı- Kuş Kayası ve Kaya Mezarları ile Selçuklu dönemi; Hüdavent Hatun Türbesi, kentin en eski camisi kabul edilen, I. Alâeddin Keykubad döneminde, 1233 yılında yapılan ve Hatıroğlu Cami, Dörtayak ve Hatun türbeleridir.
1344 yılında, Hakkı Besvap adına, kare planlı, içten kubbeli olarak inşa edilen süslemeleriyle dikkat çeken Gündoğdu Türbesi bulunmaktadır.
İlhanlı Valisi Sungur Bey zamanında, IV. Kılıçarslan’ın kızı Hüdavend Hatun tarafından 1312 yılında, sekizgen planlı, kubbeli, dıştan piramit örtülü yıldız motifleriyle süslü taç kapılı Hüdavend Hatun Kümbeti de kentin önemli Selçuklu yapılarındandır.
Karamanoğulları dönemi; 15. yy. da Osmanlı yapısı olarak da anılan ve Ali Paşa tarafından yaptırılan sonradan oğlu Murad Paşa tarafından genişletilen, 1909 yılından sonra onarılan yanında türbe ile çeşmenin de bulunduğu Paşa Cami, Karamanoğlu Alaeddin Bey tarafından 1410 yılında, dikdörtgen planlı olarak yaptırılan Bor- Ulu Cami ve Kale Cami, 1413 yılında, kare planlı olarak tasarlanan, tek kubbeli, ince işçilikli sedef kakmalı minbere sahip Şah Mescit, 1452 yılına ait olmasına karşın daha sonra Arife Hanım tarafından onarılan tipik Karamanoğulları yapısı Afife Hanım Mescidi ve Karamanoğlu Alaeddin Ali Bey tarafından 1409’da beyaz mermerden, Selçuklu mimari izleri taşıyan Ak Medrese’nin 1936 yılında onarıldığı bilinmekle beraber yapının geometrik süslemeleri dikkat çekmektedir.
Osmanlı dönemi, 17. yy. Ulukışla- Öküz Mehmet Paşa Kervansarayı, Şerifali Türbesi ve Kığılı Cami, Murat Ali paşa Cami, Hüsamettin Paşa- Dışarı– camidir.
Hıristiyanlık, Bizans dönemini, Gümüşler Manastırı, Constantinus ve Helena Kilisesi, Çamardı- Kavlaktepe Yeraltı Şehri kentteki görülmesi gereken tarihi yapılardır.
Kentin doğal merkezlerinden Kocapınar Suyu ve Çamuru, Çiftehan Kaplıcaları, Kemerhisar İçmesi, 3756 m. Aladağlar ve Milli Parkı ve Cımbar Vadisi, Kazıklıali Kanyonu, Göllüdağ, Narlıgöl, Çinili Göl, Nar Vadisi, Kayardı Bağları bölgede ziyaret edilmesi gereken yerlerin başında gelmektedir.